در صفحه رسمی شبکه‌های اجتماعی سفارت ایران در ارمنستان، ویدئویی درباره مسجد کبود ایروان منتشر شده است.
در این انتشار، واقعیت‌های تاریخی به‌صورت یک‌جانبه و تحریف‌شده ارائه شده‌اند. گفته شده که مسجد کبود در قرن هجدهم، گویا در دوران حکومت سلسله افشاریه، توسط حسینعلی‌خان ساخته شده است. این مسجد به‌عنوان نمونه‌ای از میراث فرهنگی ایران معرفی می‌شود و جایگاه آن در تاریخ شهر ایروان در چارچوب نفوذ فرهنگی ایران توضیح داده می‌شود.
این اقدام تهران و ایروان چه هدفی را دنبال می‌کند؟ باکوی رسمی باید در چه سطحی به این موضوع واکنش نشان دهد؟
زوریه قره‌ئوا، کارشناس علوم سیاسی، در گفت‌وگو با Globalinfo.az گفت که معرفی مسجد کبود ایروان به‌عنوان میراث فرهنگی ایران، صرفاً یک فعالیت اطلاع‌رسانی درباره یک بنای تاریخی نیست، بلکه می‌تواند گامی ارزیابی شود که اهداف سیاسی و ایدئولوژیک خاصی را دنبال می‌کند:
«مسجد کبود در قرن هجدهم در دوران حکومت حسینعلی‌خان، خان ایروان، ساخته شده و یکی از نمونه‌های مهم میراث تاریخی-فرهنگی ایروان متعلق به دوران خانات آذربایجان است. ارائه تاریخ این بنا تنها در چارچوب نفوذ فرهنگی ایران، به معنای به حاشیه راندن پیوند آن با تاریخ آذربایجان است. نکته قابل توجه در اینجا هم‌پوشانی منافع تهران و ایروان در ارائه میراث تاریخی است. این رویکرد برای ارمنستان از این جهت که ردپای تاریخ آذربایجان در ایروان را تضعیف می‌کند مفید است، و برای ایران ابزاری برای برجسته‌ساختن نفوذ خود بر میراث تاریخی-فرهنگی منطقه است. با این حال، برای اثبات اینکه این انتشار خاص گامی از پیش‌هماهنگ‌شده میان دو دولت بوده، شواهد بیشتری لازم است.
زوریه قره‌ئوا
باکوی رسمی در درجه نخست باید واکنشی اصولی در سطح دیپلماتیک و علمی-تاریخی نشان دهد. وزارت امور خارجه باید موضع خود را از طریق کانال‌های دیپلماتیک به طرف ایرانی منتقل کند و خواستار اصلاح اطلاعات منتشرشده از سوی سفارت و ارائه عینی وابستگی تاریخی این بنا شود. همزمان، تهیه موادی به زبان‌های مختلف درباره تاریخ مسجد کبود، بر اساس پژوهش‌های مورخان آذربایجانی، اسناد آرشیوی و منابع بین‌المللی ضروری است. ماهیت این موضوع تنها به این محدود نمی‌شود که یک مسجد متعلق به کیست. بحث بر سر حفظ ردپاهای آذربایجان در حافظه تاریخی ایروان و انتقال درست این میراث به افکار عمومی بین‌المللی است.
در دوره‌ای که دستور کار صلح در روابط آذربایجان و ارمنستان مورد بحث است، سیاسی‌کردن واقعیت‌های تاریخی می‌تواند بر شکل‌گیری اعتماد متقابل نیز تأثیر منفی بگذارد. از این رو باکو باید به‌جای بیانیه‌های احساسی، موضعی دیپلماتیک و مستمر مبتنی بر اسناد تاریخی نشان دهد».
توران رزایف
Globalinfo.az
Həmçinin oxuyun
