اعمال تحریم‌های جدید از سوی وزارت خزانه‌داری آمریکا علیه افراد و نهادهای مرتبط با ایران در 15 اکتبر، بار دیگر روابط واشنگتن و تهران را در کانون توجه قرار داده است. این پرسش مطرح است که این اقدام چه تأثیری بر وضعیت سیاسی و اقتصادی ایران و نیز چشم‌انداز گفت‌وگوی دیپلماتیک میان دو کشور خواهد داشت. به‌ویژه، تأثیرات احتمالی تحریم‌ها بر روندهای ژئوپلیتیکی در خاورمیانه و روابط میان قدرت‌های منطقه‌ای، در کنار افزایش فشار بر مقام‌های ایرانی، مورد توجه قرار گرفته است.
در پی اعمال تحریم‌های جدید وزارت خزانه‌داری آمریکا علیه افراد و نهادهای مرتبط با ایران در 15 اکتبر، این اقدام از نظر سیاسی و اقتصادی چه تأثیری می‌تواند بر دولت ایران داشته باشد؟ آیا اعمال تحریم‌ها علیه دیپلمات‌های ایرانی می‌تواند به تشدید بیشتر تنش در روابط آمریکا و ایران و محدود شدن گفت‌وگوی دیپلماتیک میان طرفین منجر شود؟ تأثیرات احتمالی این اقدام بر روندهای ژئوپلیتیکی منطقه چیست؟
شبنم حسنوا، دکترای علوم سیاسی و تحلیلگر سیاسی، در گفت‌وگو با Globalinfo.az گفت تحریم‌های جدید آمریکا در حوزه هوانوردی باعث حذف مسیرهای پروازی بین‌المللی می‌شود:
«در چنین شرایطی، ایرانی‌ها هم زمان زیادی و هم پول زیادی از دست می‌دهند. برای نمونه، در اواخر سپتامبر، پرواز از تهران به دبی در کمتر از 2 ساعت انجام می‌شد و قیمت بلیت بین 100 تا 200 دلار متغیر بود. اکنون همین سفر تا 18 ساعت طول می‌کشد و بیش از هزار دلار هزینه دارد. بی‌تردید، تغییر کنونی در پی هدف قرار گرفتن دوباره شرکت‌های هواپیمایی ایرانی با تحریم‌های آمریکا رخ می‌دهد. تحریم‌ها نیز به‌تدریج سخت‌تر می‌شوند. در نتیجه، پروازهای مستقیم میان ایران و امارات متحده عربی و چند کشور متوقف شده است. اتحادیه اروپا 27 شرکت هواپیمایی فعال در ایران را تحریم کرده است. کشورهایی مانند امارات متحده عربی و گرجستان، خدمات خود را برای پروازهای ایران متوقف کرده‌اند. همه این‌ها در پی جنگ آمریکا، اسرائیل و ایران رخ می‌دهد.»
به گفته این تحلیلگر سیاسی، این جنگ تنها به کشورهای یادشده محدود نمی‌شود، بلکه وقفه‌های گسترده‌ای در ارتباطات هوایی بین‌المللی ایجاد می‌کند:
«پروازها به برخی کشورها، از جمله چین و روسیه، با وجود اقدامات اخیر آمریکا ادامه دارد. اما احیای مسیرهای متوقف‌شده مستلزم مذاکره با دولت‌های دیگر خواهد بود.
شبنم حسنوا
از سوی دیگر، ایرانی‌ها برای دور زدن تحریم‌های آمریکا پول خود را به خارج منتقل می‌کنند. زیرا تحریم‌هایی که طی سال‌ها اعمال شده‌اند، دسترسی ایران به نظام مالی جهانی را به‌شدت محدود کرده‌اند. اکنون مبادلات ارزی جایگزین در اولویت قرار گرفته است. اگرچه در برخی موارد توافق‌های شخصی وجود دارد، اما در آنجا نیز مشکل اعتماد و اطمینان بروز می‌کند که خود مشکلات جدیدی به همراه دارد.
می‌بینیم که ارزهای دیجیتال جایگزین هستند، اما بی‌تردید آن‌ها نیز در برابر خطر مصون نیستند. زیرا شاهد اعمال تحریم علیه پلتفرم‌های بزرگ ارز دیجیتال ایران نیز هستیم. از جمله این پلتفرم‌ها Nobitex، Valex، Bitpin و Ramzinex هستند. در عملیات واردات نیز تأخیرهایی ایجاد شده است. از سوی دیگر، ارزش ریال ایران کاهش می‌یابد. در نتیجه، ایران با بحران مالی روبه‌رو شده است. محدود شدن دسترسی به نظام بانکی بین‌المللی، پرداخت‌ها را پیچیده می‌کند. مسائل ارزی بار مالی اضافی ایجاد می‌کند. مشکلات تجاری و لجستیکی افزایش می‌یابد. یعنی حمل‌ونقل و تحویل کالاها به تأخیر می‌افتد. کاهش ارزش ریال ایران، معاملات مطلوب برای کسب‌وکار را کاهش می‌دهد. از سوی دیگر، عدم قطعیت ژئوپلیتیکی پدید می‌آید. جنگ، تحریم‌های جدید و اختلالات اینترنتی به قابلیت اطمینان نظام‌های جایگزین ضربه می‌زنند.»
توران رضایف
Globalinfo.az
Həmçinin oxuyun
