«اکسیوس» مینویسد که آمریکا به روسیه پیشنهاد داده است در اروپا توافق امنیتی جدیدی تدوین کند. در این سند پیشبینی شده است که خواستههای مسکو در نظر گرفته شود و اقداماتی برای کاهش تنش گنجانده شود. گزارش شده است که استیو ویتکاف، نماینده ویژه رئیسجمهور آمریکا در امور خاورمیانه، و جرد کوشنر، داماد او، روز پنجشنبه به مسکو خواهند رفت.
بر اساس این اطلاعات، ویتکاف و کوشنر با ولادیمیر پوتین، رئیسجمهور روسیه، دیدار خواهند کرد و درباره جلب مشارکت کشورهای اروپایی در مذاکرات صلح آینده گفتوگو میکنند.
«خواستههای مسکو» به چه معناست؟ روسیه با چه شرایطی میتواند با مشارکت اروپا در این روند موافقت کند؟
علی ذوالفقاراوغلو، تحلیلگر سیاسی، در گفتوگو با Globalinfo.az گفت که شکست جمهوریخواهان در انتخابات میاندورهای آمریکا و کسب برتری دموکراتها هم در مجلس نمایندگان و هم در سنا، گمانهزنیهایی را درباره انتخابات ریاستجمهوری که دو سال بعد برگزار میشود نیز پدید میآورد:
«این وضعیت طبیعتاً با منافع روسیه سازگار نیست. دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، پس از به قدرت رسیدن، حمایت آشکار و پنهان خود را از روسیه عرضه کرد. کمک نظامی به اوکراین را به حداقل رساند و تأمین مالی سلاحهای ارسالی را بر دوش اتحادیه اروپا انداخت. علاوه بر این، فشارهای سیاسی خود بر اوکراین را تشدید کرد و زمینه افزایش فشارهای نظامی روسیه را فراهم ساخت. از این رو، از دست دادن موقعیت جمهوریخواهان، منافع مسکو را نیز به خطر میاندازد. زیرا اگر دموکراتها دو سال بعد کاخ سفید را نیز در اختیار بگیرند (تصویر کنونی این احتمال را قویتر میکند)، آنگاه آمریکا با تمام توان از اوکراین حمایت خواهد کرد که این امر میتواند برای روسیه مشکلات جدی ایجاد کند.
از این رو، ترامپ پس از ناکامی در مسئله ایران، تلاش میکند در اوکراین نتیجه بگیرد و بدین ترتیب افکار عمومی داخلی را به نفع خود تغییر دهد. از این منظر، انتظار میرود واشنگتن از این پس در مسئله اوکراین بر دیپلماسی فشرده اولویت بدهد.
مشکل اصلی در اینجا شرایط روسیه است. روسیه طرفدار برخورد جامع با مسئله است و نه آتشبس، بلکه حل یکباره مشکل را میخواهد. این را با این استدلال توجیه میکند که آتشبس زمینه تقویت اوکراین را فراهم خواهد کرد. اما شرایط روسیه نیز غیرقابلپذیرش است. روسیه اعلام میکند که اوکراین باید بهطور بیقیدوشرط بحث عضویت در ناتو را متوقف کند، حتی تضمینهای امنیتی جایگزین نیز پذیرفته نشود، دونباس کاملاً تخلیه شود، دونتسک، لوهانسک، خرسون و زاپوروژیه از سوی کییف بهصورت دو ژور بهعنوان قلمرو روسیه به رسمیت شناخته شوند و در اوکراین انتخابات برگزار شود.
اما اوکراین این شرایط را رد میکند و خواستار دستیابی به آتشبس و سپس آغاز مذاکرات است».

علی ذوالفقاراوغلو
این تحلیلگر سیاسی اعلام کرد که در حال حاضر تنها نیرویی که حمایت جدی از اوکراین میکند، اتحادیه اروپا است:
«اتحادیه اروپا معتقد است که اگر اوکراین تحت فشار نظامی-سیاسی به امتیازدهی تن دهد، این شکست استراتژیک کل اتحادیه اروپا خواهد بود. پس از آن، روسیه فشارهای خود را بر این اتحادیه نیز تشدید خواهد کرد. اخیراً تلاشهای اتحادیه اروپا برای رهایی از وابستگی به آمریکا و یافتن جایگاه خود بهعنوان یک قدرت ژئوپلیتیک مستقل در جهان چندقطبی، واشنگتن را نگران کرده است؛ از این رو فشارهای روسیه به سود آمریکا نیز هست. بنابراین وضعیت بهقدر کافی پیچیده است. دستیابی به پیشرفت در مسئله اوکراین به این نیز بستگی دارد که تناقضات میان آمریکا و اتحادیه اروپا به چه شکلی حل شود.
روسیه چون اتحادیه اروپا را طرف جنگ میداند، نمیخواهد این اتحادیه در روند مذاکرات حضور داشته باشد. از اظهارات ولادیمیر پوتین، رئیسجمهور، و همچنین سایر مقامهای عالیرتبه روسیه چنین برمیآید که اتحادیه اروپا اگر حمایت خود از اوکراین را کاملاً متوقف کند، میتواند در روند مذاکرات حضور یابد. طبیعتاً در این باره باید با آمریکا نیز اجماع حاصل شود.
از این رو، در ماههای زمستان حملات متقابل شدت بیشتری خواهد گرفت و روسیه تلاش خواهد کرد مسئله را در جبهه حل کند. در چنین حالتی، اتحادیه اروپا تا انتخابات ریاستجمهوری در آمریکا کمکهای خود را ادامه خواهد داد تا اوکراین شکست نخورد».
توران رضایف
Globalinfo.az