«در دوره اخیر، کمپین علیه آذربایجان در فضای رسانهای ترکیه، از جمله در شبکههای اجتماعی، مایه تأسف است».
این سخنان را اوکتای قاسماف، کارشناس علوم سیاسی، به Globalinfo.az گفته است.
او اعلام کرد که در ترکیه گروههایی وجود دارند که جریانها و فرقههای سیاسی و مذهبی مختلف را نمایندگی میکنند:
«در عین حال، اگر توان نفوذ دولتهای مختلف خارجی و شبکههای فعال آنها در ترکیه را نیز در نظر بگیریم، شکلگیری چنین وضعیتی شگفتآور نیست.
روشن است که در ترکیه گروههایی وجود دارند که مدل دولت سکولار را نمیپذیرند، از موضع فرقههای مذهبی سخن میگویند و حتی با موضع آتاتورک مخالفت میکنند. متأسفانه در 20 سال گذشته بخشی از این نیروها در سیاست ترکیه نیز جایگاههایی به دست آوردهاند. تلاشهای آنها برای دور کردن ترکیه از مدل دولت سکولار را میتوان گاهبهگاه در فضای رسانهای کشور نیز مشاهده کرد».
این کارشناس سیاسی بر این باور است که سه گروه پشت کمپین علیه آذربایجان قرار دارند:
«پیش از هر چیز باید به فعالیت برخی جریانهای رادیکال مذهبی اشاره کرد. در میان آنها گروههایی نیز هستند که روابط نزدیکی با حاکمیت دارند. بخشی از این گروهها با ایده مدل سیاسی اسلام و خلافت سخن میگویند. باید احتمال مشارکت چنین نیروهایی در کمپین علیه آذربایجان را در نظر گرفت.
عامل مهم دیگر، نیروهای خارجی است. دولتها و محافلی که به تقویت روابط آذربایجان و ترکیه علاقهای ندارند، میتوانند در پی مانعتراشی برای این روابط باشند.
نمیتوان این احتمال را رد کرد که در داخل ترکیه نیز نیروهایی وجود دارند که از توسعه روابط با آذربایجان در سطح کنونی حمایت نمیکنند».
به گفته اوکتای قاسماف، روابط برخی گروههای مذهبی و محافل سیاسی با ساختارهای حاکم و همچنین فعالیت آنها در رسانهها و شبکههای اجتماعی نیز باید در تحلیل این روند در نظر گرفته شود:
«بنابراین، میبینیم که در اینجا چند جهت با هم تلاقی میکنند: انگیزههای دینی-ایدئولوژیک، نیروهایی که از خارج تأمین مالی یا هدایت میشوند، و همچنین گروههایی که در محیط سیاسی ترکیه جایگاههایی دارند. بررسی جداگانه نقش هر یک از این عوامل در این روند مهم است.
روابط دو کشور بر پایههای استواری بنا شده است. روابط ما که بر اصل «یک ملت، دو دولت» شکل گرفته، تنها بر منافع سیاسی استوار نیست. پیوندهای معنوی، تاریخی، فرهنگی و ملی ما را به هم متصل میکند. این روابط جایگاه ویژهای در نظام روابط بینالملل دارد. از این رو، این تلاشها نمیتواند تأثیر بنیادینی بر روابط دو کشور بگذارد. زیرا هم جامعه آذربایجان و هم ترکیه در حفظ و توسعه هرچه بیشتر این روابط ذینفع هستند».
اوکتای قاسماف
این کارشناس سیاسی خاطرنشان کرد که ترکیه هر اندازه برای آذربایجان شریک ارزشمند و مهمی باشد، آذربایجان نیز به همان اندازه برای ترکیه اهمیت دارد:
«آذربایجان از نظر روابط ترکیه در جهت قفقاز، روسیه و آسیای مرکزی جایگاه مهمی دارد. در عین حال، ترکیه شریک مهمی برای آذربایجان از نظر دسترسی به غرب، بازارهای بینالمللی و فضاهای اقتصادی گستردهتر است.
در این چارچوب باید به اهمیت دادهشده به روابط آذربایجان و ترکیه در اظهارات اخیر دولت باغچهلی نیز اشاره کرد. چنین پیامهایی بار دیگر ماهیت راهبردی روابط دو کشور را به میان میآورد.
دوستی، اتحاد و برادری آذربایجان و ترکیه پس از این نیز ظرفیت توسعه را دارد. هر دو کشور میتوانند در آینده در همگرایی جهان ترک و تبدیل آن به بازیگری نیرومندتر در عرصه بینالمللی نقش مهمی ایفا کنند. تداوم این همکاری هم از نظر پیوندهای تاریخی ما و هم از نظر منافع راهبردی مشترکمان اهمیت دارد».
صفورا بنایعوا
Globalinfo.az